Van opgave naar oplossing

We zien dat niet iedereen goed kan meekomen. Voor een deel van onze inwoners is het dagelijks leven onzeker en ingewikkeld. In een aantal wijken en buurten versterken sociale, fysieke en economische opgaven elkaar negatief en hebben direct effect op onze gemeente én de inwoners, nu en in de toekomst. Dat vraagt om meer dan behoud van wat goed gaat – het vraagt gerichte actie en een duidelijke koers.

De uitdagingen waar we nu mee te maken hebben, zijn niet uit het niets ontstaan. Spijkenisse is net als andere zogenaamde New Towns in Nederland niet organisch gegroeid, maar het resultaat van het groeikernenbeleid van het Rijk uit de jaren zestig tot en met tachtig. In korte tijd werden grootschalige woonwijken gerealiseerd om de bevolkingsgroei van Rotterdam op te vangen. Die ontwikkeling heeft ons veel gebracht. Maar de keuzes die toen (door de crisis in de jaren ’80 ook noodgedwongen) zijn gemaakt, zoals een sterke focus op goedkope, uniforme gezinswoningen, zorgen vandaag voor kwetsbaarheden die we zien in meerdere New Towns.

We willen samen bouwen aan een gemeente die weer vooruitgaat. Door gericht te investeren in mensen én in de omgeving waarin zij leven. We willen dat ontwikkeling van onze gemeente leidt tot ontwikkeling van en kansen voor onze inwoners.

We kiezen voor een samenhangende aanpak: we verbinden het fysieke en sociale domein nadrukkelijk met elkaar. Ontwikkeling gaat immers niet alleen over ruimte en stenen, maar juist ook over mensen. In elke wijk leven inwoners met hun eigen kansen en uitdagingen. Met een gebiedsgerichte aanpak willen we fysieke investeringen samen laten gaan met interventies op sociaaleconomisch vlak, zoals de aanpak van schulden, onderwijsachterstanden of gezondheidsverschillen. Zo versterken we zowel de leefomgeving als de positie van onze inwoners. Het is daarbij cruciaal dat we sterke schouders weten te behouden en de instroom van kwetsbare huishoudens van buiten de gemeente verminderen. We richten ons in het bijzonder op de gebieden waar de opgaven op sociaaleconomisch gebied het grootst zijn.

De New Town opgave is niet in een enkele collegeperiode op te lossen, maar vraagt om een lange termijn aanpak en eenduidig beleid over meerdere bestuursperiodes heen. Een gefaseerde aanpak die om lef, focus en keuzes vraagt. En dat zit in onze genen. De afgelopen decennia hebben we altijd gedurfd om te investeren in wijken en voorzieningen, ook in economisch slechte tijden. Dat doen we nu weer, om de problemen die we zien aan te pakken. Wat we doen, moet bijdragen aan sterkere wijken en betere kansen voor inwoners, nu en later.

De opgaven waar we voor staan zijn groot. Dit vraagt om samenwerking op alle niveaus. Dat begint in onze eigen gemeente, met een goede samenwerking tussen raad en college. We gaan in de raad op zoek naar breed draagvlak voor de moeilijke politieke keuzes die nodig zijn om de opgaven aan te pakken. En voor de langjarige aanpak, die hiervoor in onze ogen noodzakelijk is en die meerdere collegeperioden zou moeten overstijgen. Een constructieve manier van samenwerken is hierbij cruciaal. Verschillen van inzicht horen bij de politiek, maar we blijven zoeken naar wat ons bindt: het belang van onze inwoners en de toekomst van Nissewaard. Daarbij hoort dat we het eerlijke verhaal aan onze inwoners vertellen, helder zijn in wat we doen en waarom we dat doen. Ook wanneer dat moeilijke keuzes betreft.

Om onze opgaven te realiseren trekken we samen op met maatschappelijke partners, het bedrijfsleven, omliggende gemeenten en andere overheden zoals de Metropoolregio Rotterdam Den Haag, de provincie en het Rijk. Daarnaast trekken wij samen op met andere New Town gemeenten in de New Town alliantie. Zo versterken we onze positie en lobby richting het Rijk en andere overheden. We zoeken daarin partnerschap, want we hebben als Nissewaard namelijk ook iets te bieden. Zo dragen we op ruimtelijk-economisch vlak en met de ‘gouden handen’ die in onze gemeente wonen bij aan de opgaven van de Rotterdamse Haven.

Onze financiële ruimte is beperkt en de druk op gemeentelijke taken neemt toe. Voor Nissewaard, en veel andere gemeenten, leidt dit tot structurele tekorten en toenemende druk op voorzieningen. De toenemende kosten van jeugdzorg vormen daarbij een extra uitdaging.

Het Rijk erkent dat de financiële verhoudingen op met name het dossier Jeugd uit balans zijn. Wij verwachten dat het Rijk zijn verantwoordelijkheid neemt en zorgt voor een structureel passende oplossing. De huidige verdeling van het gemeentefonds pakt voor Nissewaard ongunstig uit, net als voor andere New Town gemeenten. Gezien de omvang van onze opgaven is een betere balans tussen taken en middelen noodzakelijk. Alleen zo kunnen wij onze verantwoordelijkheid blijven nemen.

Voor de komende bestuursperiode vraagt dit om realisme en om lef, focus en duidelijke keuzes. We kunnen niet alles tegelijk en niet alles overal. We zetten onze middelen daar in waar ze het meeste bijdragen aan de toekomst van Nissewaard en aan het versterken van onze wijken en kernen.

We zien kansen om Nissewaard verder te versterken. Nissewaard ligt in een sterke regio, met de haven van Rotterdam dichtbij. Dat biedt kansen voor werk en ontwikkeling en die laten we niet liggen. We zorgen ervoor dat onderwijs en arbeidsmarkt beter op elkaar aansluiten, zodat jongeren en inwoners daadwerkelijk aan de slag kunnen in de banen die er zijn en komen. We investeren in talent en ontwikkeling, zodat iedereen mee kan doen en vooruit kan. Zo bouwen we aan een economie die past bij onze gemeente en aan een toekomst waarin inwoners perspectief hebben.

Op grond van onze focus en met lef kiezen wij voor een Nissewaard dat in beweging is. Voor een gemeente die problemen niet voor zich uitschuift, maar ze aanpakt. Waar we het goede behouden én verbeteren wat moet. Met deze koers werken we aan een Nissewaard waar iedereen perspectief heeft. Waar het verschil tussen wijken kleiner wordt. En waar het nu en in de toekomst goed leven is voor alle inwoners. Van opgave naar oplossing.

In de volgende hoofdstukken kunt u lezen wat de komende periode onze speerpunten zijn. Het betreft geen complete opsomming van de gemeentelijke activiteiten. Wij kiezen ervoor in dit coalitieakkoord aan de hand van zeven thema’s een overzicht te geven van onze bestuurlijke speerpunten of wijzigingen in beleid en uitvoering:

1. Samen bouwen aan een toekomstbestendig Nissewaard
2. Veilige, leefbare wijken en kernen
3. Kansrijk opgroeien in Nissewaard
4. Zorg voor elkaar
5. Ondernemen, recreëren en ontspannen
6. Klimaat & Energie
7. Bestuur, organisatie en financiën.

Het akkoord wordt afgerond met de portefeuilleverdeling. De financiële vertaling van dit akkoord vindt plaats in de begroting 2027. Wij kijken uit naar een constructieve collegeperiode en een positieve verbinding met de raad, met inwoners, ondernemers, maatschappelijke partners en de ambtelijke organisatie van Nissewaard.